c. 2. Controleren

Buiten de cirkel

Voordat een accountant een jaarverslag in iXBRL kan controleren moet de Inspectie van het Onderwijs het Onderwijsaccountantsprotocol voor het te controleren verslagjaar gepubliceerd hebben. Het accountantsprotocol is de schakel tussen enerzijds de wet- en regelgeving en anderzijds de uit te voeren werkzaamheden door accountants. Het geeft een toelichting op het te hanteren referentiekader, de controle op de jaarrekening, het onderzoek naar de bekostigingsgegevens en de gewenste accountantsproducten.

Buitenste cirkel

Processtap 2 - Controleren

De accountant controleert op de gebruikelijke wijze het jaarverslag van de onderwijsinstelling. Als extra controle controleert de accountant ook of de gegevens in de jaarrekening en een deel van het bestuursverslag juist en volledig door de onderwijsinstelling zijn gemarkeerd (getagd) met de elementen uit de OCW Taxonomie.

Binnenste cirkel

De accountant levert de volgende producten op aan de onderwijsinstelling:

• Controleverklaring ondertekend door de accountant
• Eventueel een Verslag van Bevindingen of Uitzonderingsrapportage

Gebruikte bypasses (omwegen)

Momenteel worden de volgende bypasses gebruikt om een jaarverslag in iXBRL te kunnen controleren:

1. Er is nog geen wettelijke basis in Nederland die bepaalt dat de accountant het markeren van de gegevens in het jaarverslag moet controleren. Dit is een openstaand punt dat nog door de Taskforce Jaarverslaggeving moet worden opgelost. Als oplossing heeft de Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA) NBA Alert 50 uitgegeven (https://www.nba.nl/wet--en-regelgeving/alerts/nba-alert-50/) waarin beschreven staat wat de rol van de externe accountant is bij een SBR Report Package en de wijze waarop dit opgenomen kan worden in de controleverklaring.
2. De door de accountant gebruikte controlesoftware is nog niet geschikt om geautomatiseerd markeringen te kunnen controleren. Als omweg vindt de controle van de markeringen nog handmatig door de accountant plaats.

3. De controleverklaring die door de accountant wordt afgegeven moet in hetzelfde formaat zijn als het jaarverslag waarover de verklaring wordt afgegeven. Voor een jaarverslag in iXBRL is dat dan een controleverklaring in iXBRL. Bepaalde gegevens in de controleverklaring moeten gemarkeerd worden met elementen uit de NBA Taxonomie die de NBA daarvoor beschikbaar heeft gesteld. Echter door de Taskforce Jaarverslaggeving moet nog een oplossing uitgewerkt worden voor het opstellen van een controleverklaring in iXBRL en het digitaal ondertekenen door accountant. XBRL International is bezig met het uitwerken van een standaard voor digitaal ondertekenen zowel door de accountant als door de bestuurder die wereldwijd zal gaan worden gebruikt. Voorlopig wordt de controleverklaring opgenomen in Overige gegevens van het jaarverslag in iXBRL en voorzien van een ‘natte’ handtekening van de accountant.